Een laptop is gestolen, een e-mail ging naar de verkeerde ontvanger of ransomware blokkeert systemen. De eerste uren bepalen of schade wordt beperkt en of de organisatie tijdig aan de AVG-verplichtingen voldoet.
1. Beperk het incident
Blokkeer accounts, trek links in, wijzig sleutels of isoleer systemen zonder bewijs onnodig te vernietigen. Betrek IT-beveiliging en wijs één incidentleider aan.
2. Stel de feiten vast
Welke gegevens, hoeveel personen, welke categorieën en welke ontvangers zijn betrokken? Waren gegevens versleuteld, is misbruik zichtbaar en wanneer kreeg de organisatie voldoende zekerheid dat een inbreuk bestond?
3. Bepaal rollen
Is de organisatie verwerkingsverantwoordelijke of verwerker? Een verwerker meldt zonder onredelijke vertraging aan de verantwoordelijke. Contractuele termijnen kunnen korter zijn dan 72 uur.
4. Beoordeel risico
Een melding aan de Autoriteit Persoonsgegevens is nodig tenzij het niet waarschijnlijk is dat het datalek risico inhoudt voor rechten en vrijheden. Gevoeligheid, omvang, identificeerbaarheid en mogelijke gevolgen tellen.
5. Meld tijdig
Als melding nodig is, gebeurt die waar mogelijk binnen 72 uur nadat de verantwoordelijke kennis heeft genomen. Ontbreekt informatie, dan kan gefaseerd worden gemeld. Leg reden voor vertraging vast.
6. Informeer betrokkenen bij hoog risico
Bij waarschijnlijk hoog risico moeten betrokkenen doorgaans zonder onredelijke vertraging duidelijk worden geïnformeerd, tenzij een wettelijke uitzondering geldt. Geef praktische beschermingsmaatregelen.
7. Documenteer altijd
Ook niet-gemelde incidenten horen in het datalekregister met feiten, beoordeling, maatregelen en besluit. Evalueer oorzaak en voorkom herhaling.
Voorbereiding
Werk met contactlijst, beslisboom, leveranciersmeldingen, conceptcommunicatie en oefening. Tijdens een incident is 72 uur kort.
Bewaar bewijs, maar verspreid het niet
Maak forensische kopieën waar nodig en leg beslissingen vast. Stuur gevoelige logbestanden niet onbeveiligd rond in een grote e-mailgroep. Richt een beperkte incidentruimte in met duidelijke toegang en versiebeheer.
Contractuele meldingen
Naast de AVG kunnen verzekeraar, opdrachtgever, toezichthouder of brancheorganisatie een eigen melding verlangen. Inventariseer termijnen parallel; wacht niet tot de privacybeoordeling volledig is afgerond.
Communicatie zonder speculatie
Deel bevestigde feiten, mogelijke gevolgen en concrete maatregelen. Vermijd stellige geruststelling voordat onderzoek gereed is. Betrokkenen hebben meer aan bruikbare instructies dan aan technische details.
Heeft u een incident? Neem direct contact op met onze privacy- en dataspecialisten voor beoordeling en communicatie.